Kun je filosoferen met je meester die antwoorden geeft?

Kun je praten met je ouders die toch de regels bepalen?

In de communicatie tussen ouders en kinderen, leerkrachten en leerlingen, en ook bijvoorbeeld werknemers en hun ‘bazen’, treedt vaak verwarring op tussen de inhoud van het gesprek en een erachter verondersteld doel. Er speelt een machtsspel mee. Wat jammer van de eigenlijke inhoud, en van het plezier dat we kunnen hebben van een ‘goed gesprek’.

Praten, discussiëren, filosoferen gaat alleen op basis van gelijkwaardigheid. We leren kinderen aan om te vechten voor hun gelijk, in een ongelijk strijdveld. Ik ben van mening dat zij niet degenen zijn die daarmee beginnen! Hoogbegaafde kinderen in het bijzonder worden gezegd overal over te discussiëren, altijd maar gelijk te willen hebben. Maar:

Kinderen willen dat er naar ze geluisterd wordt, dat ze gezien en gehoord worden. Daar doet een kind alles voor. En dat is maar goed ook: daarmee voorziet het in zijn eerste levensbehoeften. Het kind zal schreeuwen als het geen voeding krijgt, en schreeuwen als het niet wordt aangeraakt. Heel goed! Het kan niet zelf overleven.

Kinderen, wat groter dan deze schreeuwende zuigeling, gaan gesprekken aan met hun ouders. Zij, als jonge kinderen, zien andere dingen, en hebben een andere interesse dan hun ouders. Ze willen mèt dàt autootje, òp díe fiets, en ze willen dàt programma kijken, en maken dat kenbaar. Niet dat ze het moeten krijgen, maar ze willen het heel graag, ze ontwikkelen hun voorkeuren.

Wat is je reactie als ouder? Ga je hierop in, als was het een (volwassen) eis, of ga je in op de inhoud? Wat vind je leuk? Laat eens zien! Wat is dat dan? Wow! Richt je je op een mogelijk achterliggend doel, alsof het een machtsspel betreft, dan zal het dit worden! En het zal zich verder als zodanig uitbreiden. Ga je hierop in als is het interesse, dan ontwikkelt zich dàt verder. We zien elkaar en leren onszelf kennen: Ik houd van gele Lamborghini’s.

Hoogbegaafde en hoogsensitieve kinderen zien en horen snel onlogica of tegenstrijdigheden in uitspraken en gedrag van een meester of jou als ouder. Ze pakken je erop, kan het jou als gevoel geven. of… ze wijzen je erop. Zo lang jij het niet als aanval op jouw persoon opvat, leert het kind dit ook te doen, eerder nog: leert het kind niet om dit ook te gaan doen!

Haal discussie en disciplinering* uit elkaar!

Discussie is oorspronkelijk niet iets om je gelijk te halen, maar om gedachten open te leggen (dis- cutere) , te onderzoeken. Die gedachten leg je niet bovenop elkaar, maar naast elkaar, dat vergelijkt wat gemakkelijker… De ene heeft dus niet een hogere status dan de andere.

Net als praten en filosoferen werkt dit alleen op basis van gelijkwaardigheid, als partners in gesprek. Hier komt het belangrijke verschil tussen luisteren en (trachten te) begrijpen en het eens of oneens zijn om de hoek kijken. Ik luister naar je, ik probeer je te volgen, op voet van gelijkwaardigheid. Daarmee zeg ik niets over mijn mening daarover. Daarnaast plaats ik mijn idee, en dan luister jij, en je vraagt, en je vult wat aan, enzovoort. Dat is een gesprek, en kan een discussie zijn, en kan een filosofisch gesprek zijn. Er spreekt hier geen macht die bepaalt of mijn mening zwaarder telt dan jouw mening. Ik zou ook niet weten waarom.

Dit is precies wat HB’ers niet snappen. Waarom zou jouw gelijk meer gelijk zijn dan het mijne….?

Dit is geen brutaliteit, dit is evenmin discussiedrang in mijn visie, of een aanval op autoriteit, of betweterigheid, of …. Het is, in den beginne, de wens om te onderzoeken!

En bij veel Gevoelige Denkers rijst op een moment de vraag waarom niemand onderzoekend te werk gaat, waarom iedereen maar zo gemakkelijk volgt, en hoe iedereen toch zo gemakkelijk haast zorgeloos leeft, enz…. Herkenbaar..? 

Ga niet in discussie, wordt ouders dan geleerd. Ga in discussie zeg ik, over de onderwerpen waarover gelijkwaardig gediscussieerd kan worden. Waarover de gelijken even gelijk zijn, en niet jij als ouder dan ineens zegt: ja, .. maar zo gaan we het niet doen! Leer praten, filosoferen, discussiëren, en leer het je kinderen en leerlingen. Leer het ze door het zelf aan te gaan, door te luisteren en over alles wel de discussie aan te gaan waar het kan op voet van gelijkwaardigheid!

Ga in discussie!

 

 

*)Er zijn vaste waarden, vaste regels of rituelen die praktisch zijn om op te stellen thuis. Deze gaan gewoonlijk over zaken als: eten, slapen en verzorging. Discussieer je daarover? Nee. Stel je die regels gewoon op. Nee, ook niet. De regels kunnen best in samenspraak opgezet, maar er bestaat hier geen gelijkwaardigheid. Jij bent hier de ouder, je kind is het kind.

 

Hadewych Simonis werkt in Monster (Westland) met Gevoelige Denkers en hun ouders en opvoeders. Hoogbegaafd, hoogsensitief, HB, HSP, coaching en training, Ik leer leren, Rots & Water, MINDSET-training, club GRONDIG HB.

 

%d bloggers liken dit: